nguyên tử

Ng­êi so¹n:
Ng­êi so¹n:
Ph m Xuân Tâmạ
Trường T.H.P.T. Buôn Ma Thuột – Đaklak

Chương 1: NGUYÊN TỬ
Bài 1

I. Thành phần cấu tạo của nguyên tử:
1. Electron:
a) Sự tìm ra electron:
Năm 1897: Tôm-xơn(Thomson)
q
q
e
e


=
=
-
-
1,602.10-19 C
1,602.10-19 C
Qui ước: 1-
m
m
e
e


=
=


9,1094.10-31 kg
9,1094.10-31 kg
b) Khối lượng và điện tích của electron:
Hạt có khối lượng nhỏ, mang điện tích âm là electron.
Nguyên tử là gì ? Có cấu
tạo như thế nào?
Ai đã tìm ra
electron, tìm ra
như thế nào?

2. Sự tìm ra hạt nhân nguyên tử:
- N¨m 1911, Rutherford
Nguyên tử có cấu tạo rỗng, các electron chuyễn động tạo ra vỏ
electron bao quanh một hạt mang điện tích dương có kích thước rất
nhỏ so với kích thước của nguyên tử, nằm ở tâm nguyên tử.
Đó là hạt nhân của nguyên tử.
Ai đã tìm ra hạt nhân? Bằng
cách nào?

3. Cấu tạo của hạt nhân nguyên tử:
N¨m 1932, Chatwick ®· ph¸t hiƯn ra h¹t n¬tron (n).
m
m
p
p
= 1,6726.10
= 1,6726.10
-27
-27
.kg
.kg
Năm 1918: Rơzơpho: N
+
O +
He
p
Đó là hạt proton (p) cóù
q
q
p
p
= +1,602.10
= +1,602.10
-19
-19
.C (=-q
.C (=-q
e
e
)
)
Qui ước: 1+
q
q
n
n
= 0
= 0
m
m
n
n
= 1,6748.10-27kg ≈
= 1,6748.10-27kg ≈
m
m
p
p
He
+ Be
n
n
Kết luận:Hạt nhân nguyên tử gồm các hạt proton và nơtron.
Võ nguyên tử gồm các hạt electron chuyễn động xung quanh
hạt nhân

II. KÍCH THƯỚC VÀ KHỐI LƯNG CỦA NGUYÊN TỬ:
1. Kích thước:
•


§­êng kÝnh nguyªn tư ≈ 10
§­êng kÝnh nguyªn tư ≈ 10
-8
-8
cm =1A
cm =1A
0
0
Qui ước: 1A
0
= 10
-10
m . 1nm=10A
0
§­êng kÝnh h¹t nh©n nguyªn tư ≈ 10
§­êng kÝnh h¹t nh©n nguyªn tư ≈ 10
-12
-12
cm= 10
cm= 10
-4
-4
A
A
0
0
1
4
V
V
nguyªn tư
nguyªn tư
V
V
h¹t nh©n
h¹t nh©n
≈
≈
Vậy: Nguyên tử có cấu tạo rỗng

3. Đơn vò khối lượng nguyên tử:
1 ®vC =
19,9026.10
-27
kg
12
m
C

=
= 1,66055.10
-27
kg
KLNT tut ®èi (kg)
1,66055.10
-27
kg
KLNT=
(®vC)
Qui ước: Để biểu thò khối lượng của nguyên tử, phân tử, và
các hạt p, n, e người ta dùng đơn vò khối lượng nguyên tử kí
hiệu là u và còn được gọi cách khác là dvc.
1
12

§Ỉc tÝnh cđa c¸c h¹t cÊu t¹o nªn
nguyªn tư
Vỏ nguyên tử
Hạt nhân nguyên tử
Đặc tính
hạt
Proton (p)
Nơtron (n)Electron (e)
Điện
tích
(q)
Qui
ước
1- 1+
0
Khối lượng
m
p
=1,6726.10
-27
kg
≈ 1 ®v.C
m =1,6748.10
-27
kg
≈ 1đv.C
m
e
=9,1094.10
-31
kg
≈ 0,549.10
-3
®v.C
q
e
= -1,602.10
-19
C q
p
= +1,602.10
-19
C
q
e
= 0
q=

EM CÒN NHỚ
HAY EM ĐÃ
QUÊN?

BÀI TẬP VỀ NHÀ
2
1
3
4
5
Trong sách giáo khoa

VD
VD
:
:


Tính
Tính


khối
khối


lượng
lượng


ngun
ngun


tử
tử


hiđro
hiđro


theo
theo


đvC
đvC
,
,
biết
biết


khối
khối


lượng
lượng


ngun
ngun


tử
tử


tuyệt
tuyệt


đối
đối


của
của


nó
nó


là
là
1,6725.10
1,6725.10
-27
-27
kg
kg
.
.
KLNT
KLNT


được
được


tính
tính


bằng
bằng


đvC
đvC


gọi
gọi


là
là


ngun
ngun


tử
tử


khối
khối
.
.
M
H
=


1,6725.10
1,6725.10
-27
-27
kg
kg




M (đvC) = p.1 + n.1
M (đvC)= p + n
=
=
1,008 đvC
1,008 đvC
1,66055.10
1,66055.10
-27
-27
kg
kg
Trả lời:

Xem chi tiết: nguyên tử